Η περίπτωση της Μαλβίνας με έχει προβληματίσει πολύ. Η αρχική μου ιδέα ήταν, ενώ έχω διαβάσει το «Ο άνεμος κουβάρι» του Χαριτόπουλου και ενώ τώρα διάβασα το «Έρωτας και άλλες πολεμικές τέχνες» της Μαλβίνας, να έκανα μερικά ψαξίματα σχετικά με δηλώσεις της και εκπομπές της και να έγραφα ένα κείμενο για φεμινισμό και για μια γυναίκα από το παρελθόν η οποία για κάποιους άφησε εποχή και ήταν εμβληματική, ενώ για… Continue reading
«Είμαι ένας γελοίος υποκριτής… ζήτω η θάλασσα, ζήτω ο Βούδας, ζήτω η θεία μου, ζήτω η ζέστη, ζήτω το κρύο, ζήτω οι μύγες, ζήτω ο αέρας, ζήτω οι πέτρες, ζήτω…» Ο Λοιμός του Αντρέα Φραγκιά (εκδ. Ποταμός) στέκει μοναδικά, ακριβώς επειδή δεν αποσκοπεί να αφηγηθεί το παρελθόν αλλά να το μεταπλάσει με όρους λογοτεχνίας και να του αποδώσει μεταφυσική και αλληγορική διάσταση. Εάν και ριζωμένο στο ιστορικό τραύμα της εξορίας… Continue reading
Σκιές χωρίς ανθρώπους: Ιστορίες από την υπηρεσία ασύλου – Μέλισσα Φραγκάκου (εκδ. Μωβ Σκίουρος) Το βιβλίο Σκιές Χωρίς Ανθρώπους της ανώνυμης δικηγόρου, που εξειδικεύεται στις υποθέσεις ασύλου, αποκαλύπτει τις δυσκολίες και τις αντιφάσεις του συστήματος ασύλου και την καθημερινότητα των προσφύγων. Η Φραγκάκου ρίχνει φως στις διαδρομές των ανθρώπων, των οποίων η ζωή συνήθως καταλήγει να είναι απλώς ένας φάκελος σε ένα γραφείο. Κάθε μία από αυτές τις ιστορίες αφορά… Continue reading
O Θλιβερός Τίγρης της Νεζ Σινό (Εκδόσεις Εστία, μτφ. Λίζυ Τσιριμώκου) δεν είναι απλώς μια κατάθεση μνήμης, αλλά ένα ωμό απομνημόνευμα της παιδικής σεξουαλικής κακοποίησης από τον πατριό της. Αυτό που κάνει τη μαρτυρία της Σινό τόσο συγκλονιστική είναι η καθαρότητα με την οποία γράφει, προσφέροντας ένα έργο γυμνό από κατασκευάσματα – εκεί συγκεντρώνεται και η δύναμη του: στην αφήγηση των αναμνήσεων μιας ολόκληρης ζωής. Η Σινό μάς φέρνει στο… Continue reading
Μάλλον ο ενθουσιασμός μου έγκειται στο πόσα διαφορετικά μέρη καλύπτει αλλά και πόσα μπορεί τελικά να προσφέρει: τα μέρη είναι γεμάτα από ιστορικές αναλύσεις γραμμένες απλά, κατανοητά και σύντομα (για όσους από εμάς δεν ξέρουμε αλλά θέλουμε να μάθουμε), πολύ σαφείς εξηγήσεις των γερμανικών λέξεων (φαντάζομαι πόσο πιο σύντομα θα διαβαστεί από κάποιον που ξέρει γερμανικά) αλλά και τα πολλά συγκινητικά παραδείγματα που Klemperer, τα οποία είναι σίγουρα η κόλλα… Continue reading
Σίγουρα η ανάγνωση του Φάρου είναι μια εμπειρία υπαρξιακή και αισθητικά μαγευτική. Οι δαιδαλώδεις προτάσεις λειτουργούν όπως ο νους: χωρίς γραμμικότητα, χωρίς αμεσότητα, αλλά με αναθυμήσεις, επαναλήψεις και μικρές εκρήξεις ευαισθησίας. Η έλλειψη πλοκής δεν είναι ούτε πλεονέκτημα ούτε έλλειμμα· είναι ο κενός χώρος μέσα στον οποίο ξεδιπλώνονται με ενδοσκόπηση οι υπόγειες ζωές των χαρακτήρων. Η διαρκής, σχεδόν ερωτική, υπόσχεση της εκδρομής στον Φάρο γίνεται ο θεμέλιος λίθος του κειμένου… Continue reading
ΑΥΤΟΣ: Κι έπειτα η φτώχεια. Η φωνή της συνείδησης και της τιμής είναι πολύ αδύναμη όταν γουργουρίζει το στομάχι. Να είστε βέβαιος πως, αν γίνω ποτέ πλούσιος, θα την απαλύνω, και είμαι αποφασισμένος να την απαλύνω με κάθε τρόπο, με τραπεζώματα, με τζόγο, με κρασί, με γυναίκες. ΕΓΩ: Φοβάμαι όμως πως δεν θα γίνετε ποτέ πλούσιος. ΑΥΤΟΣ: Ναι, κι εγώ το ίδιο υποψιάζομαι. ΕΓΩ: Αν όμως τύχαινε να γίνετε, τι… Continue reading
«Το οικοτροφείο πληρώθηκε για είκοσι τέσσερις ώρες· μπορώ να πάω περίπατο τώρα, και όλη τη νύχτα αν θέλω. Αλλά ακόμα ξενυχτάω ελάχιστα, το πόδι μου ζεσταίνεται, διψάει για παλιές παντόφλες και δροσερά σεντόνια, κι εγώ προσπαθώ να σταματήσω στα όρια κάθε ευκαιρίας για ιεροσυλία αν ένας άντρας έχει τα μάτια του Ζυλιέν ή αν κρατάει την τσάντα του όπως ο Ζυλιέν ή με πλησιάσει με τη φωνή του, γυρίζω από… Continue reading
“Είχα είκοσι μία νύχτες να κοιμηθώ. Σκεφτόμουν ότι το ωραιότερο πράγμα στον κόσμο ήταν μάλλον η σκιά, τα εκατομμύρια κινούμενα σχήματα και τα αδιέξοδα της σκιάς. Σκιά υπήρχε στα συρτάρια των γραφείων, σε ντουλάπες και βαλίτσες, σκιά υπήρχε κάτω απ’ τα σπίτια, τα δέντρα και τις πέτρες, στο πίσω μέρος των ματιών και των χαμόγελων των ανθρώπων και σκιά, ολόκληρα μίλια σκιάς, υπήρχε στη σκοτεινή πλευρά της γης. Κοίταξα κάτω… Continue reading
Ενώ οι περιορισμοί μιας τέτοιας ανάγνωσης είναι ξεκάθαροι από την αρχή, πάντα θα υπάρχουν μερικά λαμπερά σημεία που καμία αναγνώστρια δεν περιμένει να διαβάσει και μερικά σκοτεινά σημεία που, κάπως απροσδόκητα καταφέρνουν και ταράζουν, παρά το πολύ (στενό και) συγκεκριμένο πλαίσιο, που θέλει έναν γέρο καθηγητή, διανοούμενο και κριτικό, να απορρίπτει κάθε καθωσπρεπισμό, να αγαλλιάζει η ψυχούλα του με μπανάλ κυνικότητες (πια, όχι κατά το μιλένιαλ) και να δοξάζει το… Continue reading
“Can you understand? Someone, somewhere, can you understand me a little, love me a little? For all my despair, for all my ideals, for all that – I love life. But it is hard, and I have so much – so very much to learn.” — Sylvia Plath
