This Book Killed me

Tiny Book Reviews by Rena Luna


Οι Γκερίλλες – Monique Wittig

Με το σαπφικό όνειρο των Γκεριλλών η Βιττίγκ ξαναγράφει τη μυθολογία του κόσμου. Μέσα από ένα τελετουργικό αποτινάζεται η γλώσσα που επί αιώνες οργάνωνε τον κόσμο και γύρω από τα απομεινάρια του υψώνονται επαναστατικοί γλωσσικοί ψαλμοί.

Οι γυναίκες της Βιττίγκ θυμίζουν συλλογικές μορφές γενεαλογίας, ένα χορωδιακό «Αυτές» που κινείται μέσα στον χρόνο σαν αρχαίο σώμα μνήμης. Συχνά μοιάζουν με ιέρειες που βαδίζουν ανάμεσα σε ερειπωμένους ναούς, άλλοτε μεταμορφώνονται σε μάγισσες, σε αμαζόνες, σε πολεμίστριες κι άλλοτε εμφανίζονται σαν νεράιδες ή νύμφες, πλάσματα που ανήκουν ταυτόχρονα στη φύση και στον μύθο. Άλλες στιγμές εμφανίζονται ως παιδιά που περνούν την ημέρα τους κατασκευάζοντας μαγικά, συναρπαστικά παιχνίδια.

Οι Γκερίλλες γεννιούνται από πλήθος διακειμενικών αναφορών, συγκρατούν τον δικό τους λυρικά «βάρβαρο» κόσμο και επανερμηνεύουν αφηγήσεις διαμόρφωσης ταυτότητας και εσχατολογικών ιστοριών.

Η φύση στις Γκερίλλες είναι η ύλη μιας εναλλακτικής κοσμολογίας, όπου το τοπίο στολίζεται από μυρωδιές, λουλούδια, γρασίδι, καρπούς, σπόρους, μπουμπούκια, σα μυθικά θερμοκήπια, μέσα στα οποία καλλιεργούνται νέες μορφές ζωής μακριά από τα εξουσιαστικά βλέμματα, ενώ το γυναικείο σώμα εξυμνείται.

Ιδιαίτερα γοητευτική είναι η εμμονή της Βιττίγκ με τα αντικείμενα του γυναικείου πολιτισμού: υφάσματα, στολίδια, λουλούδια, ονόματα. Ό,τι η πατριαρχία θεώρησε κατώτερο ή άνευ αξίας διακοσμητικό, στην πένα της Βιττίγκ μετατρέπεται σε ζωογόνο υλικό μιας εναλλακτικής ιστορίας. Στον πυρήνα του βιβλίου βρίσκονται πρωταρχικές μορφές και σύμβολα: κύκλοι, αίμα, ονόματα, σώματα, τραγούδια, τα οποία διαρκώς χτίζονται και μεταμορφώνονται. Το περίφημο «Ο» που επανέρχεται στο κείμενο, σαν πληγή και σα πύλη, είναι αιδοίο, κύκλος, κοινότητα, επιστροφή του κόσμου στη μήτρα, με την ελπίδα μιας άλλης γέννας. Το σοφό «Ο» αρνείται τη γραμμική αφήγηση της προόδου κι επιμένει στην επική αφήγηση των Όλων, ενώ οι γυναίκες χορεύουν τους κυκλικούς χορούς τους.

Η Βιττίγκ ισορροπεί ανάμεσα στο υπνωτιστικά τρυφερό βουκολικό όνειρο και στη μάχη όλων των επιπέδων: γλωσσικών και θεσμικών. Αποδομεί την όποια «φυσικότητα» έχει καθιερώσει η πατριαρχία. O λόγος της υπογραμμίζει τη γυναικεία αλληλεγγύη, απομακρύνεται από τον διασκορπισμό του ατομικισμού, ενώ επανέρχεται στην αφήγηση του μετασχηματισμού: όποια θέλει έναν νέο κόσμο, φεμινιστικό, οικολογικό και κοινωνικά απελευθερωμένο, με μια αυτάρκη κοινωνία, ας παλέψει γι’ αυτόν.

«Αυτές ανακαλούν την ιστορία εκείνης που για καιρό κατοίκησε τον τόπο όπου διαβαίνουν οι καμήλες. Με το κεφάλι ξέσκεπο κάτω απ’ τον ήλιο, η Κλεμάνς Μαγέλ καλούσε αδιάκοπα την Αματεράσου, τη θεά του ήλιου, κόβοντας τα πλούσια μαλλιά της, σκύβοντας τρεις φορές στο χώμα, χτυπώντας το με τα χέρια και λέγοντας, χαίρε, μεγάλη Αματεράσου, στο όνομα της μητέρας μας, στο όνομα αυτών που θα ‘ρθουν. Ας έλθει η βασιλεία μας. Ας διαρραγεί αυτή η τάξη. Ας συντριβούν οι αγαθοί και οι μοχθηροί. Λένε πως η Κλεμάνς Μαγέλ συχνά σχεδίαζε στο χώμα το Ο, που είναι το σημείο της θεάς, το σύμβολο του αιδοιακού δακτύλιου.

Αυτές λένε ότι η καθεμιά τους μπορεί να επικαλεστεί άλλη θεότητα του ήλιου, τη Σιχουακοάτλ για παράδειγμα, που είναι και πολεμίστρια θεά. Για παράδειγμα, θα μπορούσαν επ’ ευκαιρία θανάτου κάποιας από αυτές να καταφύγουν στο παλιό άσμα του πένθους που ‘ναι άσμα δοξαστικό. Τραγουδούν τότε όλες μαζί, κόρη δυνατή και πολεμόχαρη, κόρη μου αγαπημένη / κόρη γενναία και τρυφερή, μικρή μου περιστέρα, κυρά μου / κοπίασες κι εργάστηκες σαν γενναία κόρη / νίκησες, όπως η μητέρα σου η κυρά Σιχουακοάτλ / πολέμησες γενναία, έπιασες ξίφος και ασπίδα / σήκω, κόρη μου / σύρε σ’ εκείνον τον ωραίο τόπο που ‘ναι της μάνας σου, του ήλιου, σπίτι / όπου όλες ξεχειλίζουνε χαρά ικανοποίηση και ευτυχία.»



Leave a Reply

About

A flâneuse who in the morning
drinks tea
In the night wine
Who lives with two kittens
and writes tiny book reviews

☾

Tea, urban gardening, sketching, wine, chocolate, suffering from migraines, strong believer of hot baths solving problems, smashing the patriarchy

☾

Literature soothes my 4:00 am existential angst.

“Can you understand? Someone, somewhere, can you understand me a little, love me a little? For all my despair, for all my ideals, for all that – I love life. But it is hard, and I have so much – so very much to learn.”
— Sylvia Plath

CURRENTLY READING

18th Century (3) 19th Century (26) 20th Century (146) 21th Century (135) Agra (22) Aiolos (4) Aldina (13) American Lit (48) American non fiction (8) Antipodes (27) Argentine Lit (3) Austrian Lit (7) Austrian non fiction (3) autobiography (8) Chilean Lit (2) Collective (2) Czech Lit (2) Dimitris Tanoudis (3) Dioptra (3) Doma (8) English Lit (18) English non fiction (5) English Poetry (3) Erato (3) Estia (10) Feminism (13) Franz Kafka (2) French Lit (35) French non fiction (17) German Lit (16) Govostis (2) Greek Lit (50) Greek non fiction (6) Greek poetry (15) Gustave Flaubert (2) Gutenberg (16) Heinrich Böll (2) Herman Melville (2) Ikaros (8) illustrators (2) Indiktos (3) Irish Lit (3) Israeli non fiction (2) Italian Lit (18) Japanese Lit (6) Jewish Lit (3) John Williams (4) Kastaniotis (9) Kedros (8) Kichli (9) Kleidarithmos (4) Kritiki (5) Letters (15) LGBTQ (19) Loggia (5) loveletters (10) Luigi Pirandello (3) Melani (5) Metaixmio (16) Mov Skiouros (16) Niketas Siniossoglou (3) non fiction (34) Okto (3) Orbis Literæ (2) Papadopoulos (2) Patakis (11) Penguin (2) philosophy (5) Plethron (4) Poetry (17) Polis (5) Polish literature (2) Potamos (5) Printa-Roes (6) psychology (6) Rachel Cusk (2) Rainer Maria Rilke (3) read 2021 (48) read 2022 (57) read 2023 (56) read 2024 (59) read 2025 (42) read 2026 (34) Roes (3) Roland Barthes (3) Russian Lit (12) Scottish Lit (2) Spanish Lit (4) Stereoma (3) Thraka (7) Topos (2) Topovoros (2) Vintage (6) Virginia Woolf (4) Vladimir Nabokov (3) William Faulkner (2) Women Writers (106) Ypsilon (3) Zacharopoulos (2) Édouard Louis (3)


“What am I doing here in this endless winter?”

— Franz Kafka 

← Back

Thank you for your response. ✨

CONTACT ME ♥︎

Love letters and hate mail to:
✉ renaluna006@gmail.com
V