This Book Killed me

Tiny Book Reviews by Rena Luna


… καλά, ἐσύ σκοτώθηκες νωρίς – Χρόνης Μίσσιος

Τέτοια ώρα, τέτοια λόγια, αλλά, τη Δευτέρα παρακολούθησα το ‘…καλά, εσύ σκοτώθηκες νωρίς’ στο Σύγχρονο Θέατρο και μια από τις πολλές μου σκέψεις, περπατώντας προς την έξοδο, ήταν πως κάπως «μαγικά» φάνηκε σα να συμπιέστηκε ολόκληρο το βιβλίο μέσα σε αυτά τα 85 λεπτά. Στην αρχή μάλιστα, ήμουν δύσπιστη στο πώς ακριβώς θα μεταφερθεί και μοιραστεί η ροή λόγου ανάμεσα σε τέσσερις ηθοποιούς, αλλά μετά την παράσταση η μορφή που συνάντησα μού φάνηκε ιδιαίτερα λογική, ως ένα ηχητικό ντοκουμέντο εξορίας – ως φωναχτό εξομολογητήριο που αναπαριστά τα γεγονότα της Αντίστασης, με μια φωνή απολύτως δική του: άμεση, προφορική, αθυρόστομη, φλερτάροντας με το αδιέξοδο της τρέλας, αυτό που στο μέλλον οι άνθρωποι θα ρομαντικοποιήσουν ως «παρακμιακό». Η καταγραφή διαβάζεται και ως στεντόρεια παράκληση, να γίνουν πιστευτά τα γεγονότα που στρώνουν τον «μοναχικό δρόμο του επαναστάτη».

Μετά από χρόνια κομματικής πειθαρχίας και εσωτερικών απαγορεύσεων, ξεπηδάει μια γλώσσα λαϊκή, ανά σημεία εμποτισμένη με ερωτισμό, χωρίς φυσικά να είναι στυλιστική επιλογή. Πρόκειται για την έκρηξη μιας ζωής στην πολιτική, στη θυσία και τη στρατευμένη σεμνοτυφία που κρατούσε το σώμα και το συναίσθημα σε βαθιά καταστολή.

Αυτό που ο Σκούρτης στον επίλογο ονομάζει «σύμπτωμα Μίσσιου», αφορά ακριβώς αυτή την έκθεση: την αποκάλυψη ενός καταπιεσμένου ερωτισμού, μιας ολόκληρης γενιάς που μεγαλωμένη μέσα σε «κομματικές θεούσες», έμαθε ότι το σώμα ήταν πάντα ύποπτο, ο πόθος μικροαστικός, η ηδονή αντι-επαναστατική. Με τη γλώσσα του, ο Μίσσιος φτύνει στα μούτρα αυτού του ηθικισμού· αλλά όχι από θέση κυνισμού. Ίσως το κάνει για να αποκαταστήσει την ολότητα της ανθρώπινης εμπειρίας, που η πολιτική γραμμή προσπάθησε να τεμαχίσει. Σε σημεία σε πιάνουν δάκρια από το πουθενά, διότι μέσα στον χείμαρρο βασανιστηρίων, το ρυάκι αίματος, το παγωμένο νερό και της αδιανόητης βαρβαρότητας, σε ένα τεράστιο γεωγραφικό εθνικό-κρατικό-εσωτερικό, ξύλο της Μηχανής, κάπως «μουδιάζεις», μέχρι που σε αιφνιδιάζει με την απρόσμενη αγάπη του. Αγάπη που αργότερα ονοματίστηκε ως γη, αγάπη για την πολιτική του οικοσυστήματος και την παιδική αυθεντικότητα μιας τσακισμένης ιδεολογίας.

Μεγάλη αγκαλιά η συνέντευξή του, δίνοντας ένα απλό περίγραμμα στον αγωνιστή της Αριστεράς (για να μην τον σκορπίσει ο αέρας σε χιλιάδες διασπαστικές μεριές), κάτι που τόσοι ‘μορφωμένοι’ αποτυγχάνουν να κάνουν, κι έτσι μετατοπίζεται από τον όποια φυλακή μιας στεγνής κομματικής ταυτότητας, προς μια οικουμενική οικολογική φιλοσοφία. Ο άνθρωπος, λέει, έχει εγκλωβιστεί στο Χρηματοοικονομικό Σύστημα, ένα τεχνητό περιβάλλον που τον αποκόπτει από τη γη, τους ρυθμούς και τους νόμους της φύσης, το μοναδικό αυθύπαρκτο σύστημα στο οποίο πραγματικά ανήκει.

Είναι κάπως (πικρά) αστείο να γράψουμε σήμερα για προφητικές διαγνώσεις της ασθένειάς μας, σχετικά με την καταναλωτική μανία, την αποστέρηση της καθημερινής επαφής με το φυσικό κόσμο και την εργαλειακή αντίληψη για τους πόρους.

Τέλος πάντων, με το έργο του Μίσσιου συστήθηκα πολύ νεότερη, αλλά είχα σταθεί (παγιδευτεί) στις εντυπώσεις και σε μια ανικανοποίητη ανάγκη να ξεσκεπαστεί μια άδικη Αριστερά. Στη τωρινή μου εμπειρία έμεινα περισσότερο στον πόνο στα κόκκαλα και βαριά–βαριά, με την αίσθηση πως, το φυσικό ον, εάν δρα ως τέτοιο, μπορεί να χτίσει ειρηνικά θεμέλια ως πολιτική πράξη.

Αυτά, και για κλείσιμο ο ίδιος:

«Σήμερα ειλικρινά δεν ξέρω αν υπάρχει Αριστερά. Αυτό που ισχυρίζεται ότι είναι Αριστερά δεν παράγει τίποτα, ούτε καν πολιτικό πολιτισμό. Πιστεύω ότι ο μόνος δρόμος, η τελευταία έξοδος προς την ελευθερία του ανθρώπου και του πλανήτη είναι η ολιστική οικολογική φιλοσοφία, σκέψη, πράξη και συμπεριφορά».

Συνέντευξη του Χρόνη Μίσσιου στον Άρη Παπαστάθη,
«Το Βήμα», 20 Ιουνίου 2010
.
.
« Σου γράφω, όχι από τις φυλακές της Κέρκυρας, από την Αθήνα σου γράφω, σχετικά ελεύθερος… Όχι, δεν είμαι αδειούχος, νόμιμα και μόνιμα πολιορκημένος είμαι»



Leave a Reply

About

A flâneuse who in the morning
drinks tea
In the night wine
Who lives with two kittens
and writes tiny book reviews

☾

Tea, urban gardening, sketching, wine, chocolate, suffering from migraines, strong believer of hot baths solving problems, smashing the patriarchy

☾

Literature soothes my 4:00 am existential angst.

“Can you understand? Someone, somewhere, can you understand me a little, love me a little? For all my despair, for all my ideals, for all that – I love life. But it is hard, and I have so much – so very much to learn.”
— Sylvia Plath

CURRENTLY READING

18th Century (3) 19th Century (26) 20th Century (146) 21th Century (135) Agra (22) Aiolos (4) Aldina (13) American Lit (48) American non fiction (8) Antipodes (27) Argentine Lit (3) Austrian Lit (7) Austrian non fiction (3) autobiography (8) Chilean Lit (2) Collective (2) Czech Lit (2) Dimitris Tanoudis (3) Dioptra (3) Doma (8) English Lit (18) English non fiction (5) English Poetry (3) Erato (3) Estia (10) Feminism (13) Franz Kafka (2) French Lit (35) French non fiction (17) German Lit (16) Govostis (2) Greek Lit (50) Greek non fiction (6) Greek poetry (15) Gustave Flaubert (2) Gutenberg (16) Heinrich Böll (2) Herman Melville (2) Ikaros (8) illustrators (2) Indiktos (3) Irish Lit (3) Israeli non fiction (2) Italian Lit (18) Japanese Lit (6) Jewish Lit (3) John Williams (4) Kastaniotis (9) Kedros (8) Kichli (9) Kleidarithmos (4) Kritiki (5) Letters (15) LGBTQ (19) Loggia (5) loveletters (10) Luigi Pirandello (3) Melani (5) Metaixmio (16) Mov Skiouros (16) Niketas Siniossoglou (3) non fiction (34) Okto (3) Orbis Literæ (2) Papadopoulos (2) Patakis (11) Penguin (2) philosophy (5) Plethron (4) Poetry (17) Polis (5) Polish literature (2) Potamos (5) Printa-Roes (6) psychology (6) Rachel Cusk (2) Rainer Maria Rilke (3) read 2021 (48) read 2022 (57) read 2023 (56) read 2024 (59) read 2025 (42) read 2026 (34) Roes (3) Roland Barthes (3) Russian Lit (12) Scottish Lit (2) Spanish Lit (4) Stereoma (3) Thraka (7) Topos (2) Topovoros (2) Vintage (6) Virginia Woolf (4) Vladimir Nabokov (3) William Faulkner (2) Women Writers (106) Ypsilon (3) Zacharopoulos (2) Édouard Louis (3)


“What am I doing here in this endless winter?”

— Franz Kafka 

← Back

Thank you for your response. ✨

CONTACT ME ♥︎

Love letters and hate mail to:
✉ renaluna006@gmail.com
V