Το πώς άλλαξε η Ρωσική κλασική λογοτεχνία τη ζωή μου, θα μπορούσα να το περιγράφω με τις ώρες. Μπορώ να πω με σιγουριά πως με έκανε αυτή που είμαι σήμερα ευτυχώς ή δυστυχώς.
Έρωτες, φιλοσοφίες, ποτά, φαγητά, αστική βλάβη και ατελείωτος θάνατος. Πως μπορεί κανείς να αντισταθεί σε αυτές τις συζητήσεις; Οι Ρώσοι έγραψαν για όλα όσα πέφτουν στους ανθρώπινους ώμους, μέχρι που υποχωρούν από το βάρος. Και δεν είναι απλά το αντικείμενο, αλλά ο τρόπος! «Γνώρισα μια μυστήρια γυναίκα». Δεν είμαστε σίγουροι εάν πρόκειται για εισαγωγή στο μεταφυσικό, θρησκευτικό, ερωτικό ή εάν αυτή η γυναίκα είναι κατάσκοπος και πληρωμένος/πληγωμένος δολοφόνος.
Στην προκειμένη περίπτωση, ο Αλεξάντρ Βολφ, πέφτει νεκρός από τη σφαίρα του νεαρού τότε αφηγητή μας κατά τη διάρκεια του ρωσικού εμφυλίου. Μετά από χρόνια, ο αφηγητής, βρίσκεται στο Παρίσι ως εξόριστος, ως δημοσιογράφος και ως ανήσυχος άνθρωπος, όπου αυτή η φριχτή του πράξη τον βαραίνει και σκοτεινιάζει κάθε άλλη δυστυχία της ζωής του, λίγο παραπάνω. Το μόνο ευτυχές γεγονός είναι η γνωριμία του με μια ψυχρή αλλά εντυπωσιακή γυναίκα, όλο ιδιορρυθμίες, που του προκαλούν κάποια απρόσμενη νηφαλιότητα ανιδιοτέλειας. Αφού όμως διαβάζει την ιστορία του θύματός του, ενός ολοζώντανου Αλεξάντρ (μάλιστα, το φάντασμα είναι ζωντανό!), όλα είναι μοιραίο να αλλάξουν αναπάντεχα. Σε πρώτο χρόνο, φυσικά και είναι ευτυχής, αποβάλλοντας από τον εαυτό του την ιδιότητα του δολοφόνου, αλλά το μυστήριο γύρω από τον Αλεξάντρ απλώνεται σε κάθε πλευρά της πια καλοφροντισμένης ζωής του.
Ο Γκαζντάνοφ γράφει ένα μικρό βιβλίο με μικρή υπόθεση και μεγάλη, υπέροχη φλυαρία. Είναι τόσο προσεγμένες οι λέξεις ώστε η πολυλογία έρχεται μετά τα πιο τραβηχτικά σημεία της πλοκής, οπότε έχουμε στα χέρια μας μια αριστοτεχνική συνταγή, ένα εξαιρετικό ρωσικό δείγμα φιλοσοφίας και αστυνομικού νουάρ. Γεμάτο σκατοχαρακτήρες του υποκόσμου, ταξιτζήδες ερωτευμένους, βρώμικους αγώνες μποξ, εξαφανίσεις και δολοφονίες, ενώ η γυναίκα του έργου είναι ανθρώπινη, με ορέξεις και αντιπάθειες, φλογερή και απόμακρη, ψυχρή και με διάθεση εξομολογητικής αφήγησης, που στέκεται στη μέση του έργου, ως ντάμα κούπα.
Leave a Reply