Ο Λούις Κάρολ είχε γράψει πως μια μέρα θα είσαι αρκετά μεγάλος, ώστε να αρχίσεις να διαβάζεις παραμύθια ξανά.
Και πράγματι, ο Μπόρχες ανοίγει πολλούς διαφορετικούς κόσμους με ένα εγχειρίδιο φανταστικής ζωολογίας. Από τον Πλάτωνα και το Σοπενάουερ, κάνουμε επικίνδυνη βουτιά σε λαϊκούς μύθους και σε κρυμμένες φωλιές εξαιρετικά παράξενων πλασμάτων όπως: Ιππόγρυπας, φυτικό Ελάφι των ταρτάρων, χίμαιρα, Α Μπάο α κου, Δράκοντας της δύσης, Σφαιρικά ζώα, το πλάσμα που φαντάστηκε ο Κάφκα, Λούις, Πόε, Δυο μεταφυσικά όντα, Μπάχαμουτ, Σειρήνες, Αμφίσβαινα, Λάμιες, Το πουλί της βροχής..
Το κάθε πλάσμα διαρκεί μια ή δυο σελίδες, καθώς πρόκειται για μια σύντομη (και κάπως ακαδημαϊκή ανά στιγμές) περιγραφή του (που βρίσκεται το πλάσμα, ποιος ερευνητής το είδε και το μελέτησε, τι τρώει, πόσα κεφάλια και ουρές έχει..), η οποία περιγραφή έρχεται με τη ζωντανή και σαγηνευτική πένα του Μπόρχες, με την πένα της φιλοσοφίας και με την περηφάνια του για τον μοναδικό κατάλογο των φανταστικών όντων που έχει οργανώσει.
Όπως διαβάζουμε και στην εισαγωγή της πρώτης έκδοσης, ένα παιδί είναι ιδιαίτερα ενθουσιασμένο με την επίσκεψη στον ζωολογικό κήπο. Έρχεται σε επαφή με όλα τα μυστήρια πλάσματα, με πολλά πόδια, ουρές, τρίχωμα, κοφτερά δόντια και πτερύγια. Τα βιώνει ως κομμάτι του κόσμου του, ως ένα πλάσμα που δεν είναι τόσο μακριά από το ίδιο, καθώς μοιράζεται με αυτά κάτι κοινό, το μυστήριο της Ύπαρξης.
Έτσι κι εδώ, κρατάω τη λέξη «ενθουσιασμός», καθώς όποιος αποπειραθεί να το διαβάσει κυνικά και στεγνά, θα χάσει κάθε νόημα αυτής της μαγικής λίστας, η οποία προσεγγίζει όσα υπάρχουν. Αυτό δεν κάνουν οι λίστες; Ελέγχουν τα όσα ξέρουμε, μας ικανοποιούν με πολλούς τρόπος, μας θυμίζουν πριν ξεχάσουμε, τους ανθρώπους, τα μέρη, τα φαγητά, τα όσα έχουμε κάνει και όσα δεν έχουμε κάνει. Αλλά, εδώ αυτός ο κατάλογος μας ικανοποιεί με τον ανάποδο τρόπο, μας θυμίζει όλα όσα δεν ξέρουμε και τα προσεγγίζει ονομαστικά με ανθρώπινη περιέργεια, όπως όπως η Εύα του Μαρκ Τουαίην ονομάτισε κάθε ζώο στον Κήπο της Εδέμ.
«Ο Βασιλίσκος γινόταν όλο και πιο φοβερός και τρομερός ώσπου στο τέλος ξεχάστηκε»
Leave a Reply